Nieuwe brandweerkazerne Goes is voorbeeldproject

GOES - Goes bouwt de meest duurzame brandweerkazerne van Zeeland en dit is een voorbeeldproject voor anderen. Dat vertelt de Goese wethouder Joan Veldhuizen bij een informatiebijeenkomst over de bouw die volgende maand begint. “We krijgen Europese subsidie voor de maatregelen aan het gebouw die goed zijn voor de natuur. Daarmee dient dit project als voorbeeld voor andere partijen om van elkaar te leren over natuurinclusief bouwen”, licht Veldhuizen toe.

De nieuwe brandweerkazerne aan de ‘s-Heer Hendrikskinderendijk Noord is naar verwachting begin volgend jaar klaar en vervangt de tijdelijke post aan de Troelstralaan in Goes. Bij de informatiebijeenkomst is de naam onthuld: ‘Goese Poort’, naar het gebied waar de kazerne gebouwd wordt. Clustercommandant Gert Mulder van de Veiligheidsregio Zeeland sprak op de bijeenkomst van een mooi jaar, nu de bouw gaat beginnen. “Na acht jaar voorbereiding gaat een langgekoesterde wens in vervulling.”

‘Bijna acht jaar verder’

Brandweervrijwilligers zijn bij het hele nieuwbouwproces betrokken. Eén van hen is Wendel Kotoun. Ook hij kijkt na alle jaren van voorbereiding uit naar het moment dat de nieuwe kazerne in gebruik wordt genomen. “De Troelstralaan zou een tijdelijke post voor twee, drie jaar zijn, maar we zijn bijna acht jaar verder”, vertelt hij. In die tijd hebben Kotoun en zijn collega’s wel veel inspraak gehad, zegt hij. “Zo was er eerst een andere locatie in beeld, maar voor ons stond de ‘s-Heer Hendrikskinderendijk met stip op één. Die is het nu ook geworden en daar zijn we blij mee, want met de Deltaweg voor de deur zitten we ook zo op de A58 en is het achterland straks makkelijker bereikbaar. Ook wonen veel brandweermannen dichter bij de nieuwe locatie.” Hoe mooi Kotoun het ontwerp ook vindt, het belangrijkste voor de brandweerlieden blijft de werkbaarheid van de kazerne, lacht hij. “De nieuwe kazerne wordt behoorlijk groter. Er komen twee brandweerwagens te staan en er komt een derde deur voor de eventuele groei van de kazerne. Dat er circulair gebouwd wordt is wel mooi voor de natuur.”

Kerkuil

Bij nieuwbouwprojecten is er steeds meer oog voor natuur en circulariteit en daardoor lijkt architect Derk Thijs inmiddels bijna ook bioloog. De gemeente daagde Rothuizen Architecten en Adviseurs uit de meest duurzame brandweerkazerne van Nederland te bedenken en dat zie je volgens Thijs terug in het ontwerp dat hij met het team uitwerkte. Het bevat veel natuurvriendelijke maatregelen in en om de nieuwe kazerne. “We maken een insectenhotel in de toren naast de kazerne en hopen dat die ook een kerkuil aantrekt.” 

Meerlagige nestkasten

Om in het ontwerp rekening te kunnen houden met de flora en fauna, is er een studie gedaan naar de planten en dieren in het gebied, met medewerking van onder meer de Vogelbescherming en een vleermuizenexpert. De keuze voor het nieuw aan te planten groen wordt hierop afgestemd en de wens is zelfs dat er nieuwe soorten op afkomen. Zo wordt de kazerne gedeeltelijk aan het zicht onttrokken door een bloemdijk voor vogels en insecten en een haag van dichte doornstruiken, waarin dieren kunnen schuilen. “Die haag vervult voor vogels de functie van kwetterstruik.” 

De bloemdijk loopt niet steil, maar vlakker af, zodat het meer ruimte biedt aan flora en fauna. Het dak van de kazerne heeft Thijs zo ontworpen dat er vleermuizen in kunnen huizen, wijst hij aan op de foto. “We maken meerlagige nestkasten voor verschillende temperaturen, omdat vleermuizen daarvan houden.” 

Als de bouw klaar is, moet de kazerne, de nieuwe waterpartij erachter en het groen eromheen een paradijs worden voor onder meer insecten, mussen, zwaluwen, mezen en scholeksters. “De grote gele kwikstaart is een gok, maar daar hopen we ook op.” De achterkant van de kazerne krijgt bovenop witte, kalkachtige nestkasten van duurzaam hout voor de gierzwaluw, die nesten maakt vanaf zes meter hoogte.

Oude brandweeruniformen als isolatie

De kazerne wordt gebouwd met zoveel mogelijk natuurlijke en herbruikbare materialen. “We gebruiken veel hout, ook tweedehands, en bijvoorbeeld houtwol in plaats van glaswol, omdat voor de productie van houtwol minder energie nodig is dan voor glaswol. Ook versnipperen we oude brandweeruniformen om de muren mee te isoleren.”[n]