Na 116 jaar houdt het Oudenbosch’ Mannenkoor op met bestaan
Door: Olaf Knook VerenigingenOUDENBOSCH - Het Oudenbosch’ Mannenkoor stopt na 116 jaar met bestaan. Door het afnemende aantal leden en de hoge gemiddelde leeftijd van het koor is besloten om ermee te kappen. Eind december laten de heren nog één keer hun stemmen galmen tijdens het allerlaatste kerstconcert.
“Het is een persoonlijke ramp”, stelt voorzitter John van den Eijnden met een zucht. “De gemiddelde leeftijd van onze leden is 81 jaar. We hebben nog 26 mannen, maar als er een paar uitvallen, kunnen we onze vierstemmige stukken niet meer uitvoeren. De realiteit is dat het niet langer haalbaar is.”
Het koor is ontstaan in 1909, toen een groep ‘vrienden in den zang’ besloot een zanghulde te brengen ter gelegenheid van de geboorte van prinses Juliana. Het eerste optreden vond plaats op 30 april dat jaar, onder leiding van dirigent Jan van den Berghe. Al snel groeide het koor uit zijn jasje, won prijzen en kreeg landelijke erkenning. In 2010 werd het koor onderscheiden met de Koninklijke Erepenning. John zelf is sinds zes à zeven jaar voorzitter en zal waarschijnlijk de laatste zijn.
Geen rouwconcert
“We hebben een rijke geschiedenis”, legt John uit. “Sommige leden zijn meer dan zestig jaar lid. Dat zijn mensen die hun leven lang hebben gezongen, concerten hebben voorbereid en hun hart aan het koor hebben gegeven.” Het koor groeide door de jaren heen uit tot ongeveer 50 leden, maar de laatste jaren liep het aantal terug. Corona heeft hier een belangrijke rol in gespeeld. “Repetities lagen stil en mensen wilden zich niet meer binden. We hebben jarenlang geprobeerd nieuwe leden te werven, maar het lukte steeds minder.”
John benadrukt dat zingen in een mannenkoor een behoorlijke inspanning vraagt. “Wij zingen met vier stemmen tegelijk, dat moet allemaal bij elkaar gebracht worden. Het is een ander niveau dan bij een shantykoor, waar je meestal met één of twee stemmen werkt. Je moet daarom meer kennis van muziek hebben om mee te kunnen doen.”
De laatste maanden hebben de leden een enquête ingevuld. Hieruit kwam naar voren dat het kerstconcert van 2025 het allerlaatste zal zijn. Daarvoor staat nog een optreden gepland op 19 oktober in de Protestantse Kerk in Oudenbosch, ter gelegenheid van het 750-jarig bestaan van Halderberge. Het kerstconcert volgt op 21 december, traditioneel het hoogtepunt van het jaar voor het koor.
“Het laatste concert moet geen rouwconcert worden”, vertelt John. “We willen positief afsluiten en vieren wat we hebben bereikt. De kaarten willen we op 20 euro houden, ondanks de financiële uitdagingen. Dat hoort gewoon bij een mooi afscheid.” Daarnaast staan nog enkele feestelijke activiteiten gepland voor leden met een lange staat van dienst, zoals een speciale avond voor een lid dat 25 jaar in het koor zit. Begin volgend jaar volgt nog een ledenvergadering om het koor officieel te ontbinden.
Landelijke trend
Het stoppen van het Oudenbosch’ Mannenkoor is geen op zichzelf staand geval. Mannenkoren door heel het land zien hun ledenaantal dalen. Volgens cijfers van het Koninklijk Nederlands Zangersverbond (KNZV) verliezen de korenbonden gemiddeld bijna 2800 zangers per jaar. Daarnaast ligt de gemiddelde leeftijd vaak boven de 70. De vereniging Brabant-Zeeland van KNZV werd al per 31 december 2019 opgeheven.
Het beeld is duidelijk: de mannenkoorwereld vergrijst en het aantal zangers neemt af. “Al bijna veertig procent van de mannenkoren in Nederland is gestopt de afgelopen jaren”, beweert John. “Ook in Roosendaal en Breda stoppen mannenkoren. Een repetitieavond kost veel geld, met dirigent en zaalhuur. Met tien of vijftien leden is dat niet meer op te brengen. Het is gewoon een landelijke trend, maar het blijft pijnlijk om iets met zo’n rijke geschiedenis te moeten beëindigen.”
