Gedenkplaat herinnert aan verdrinkingsdood van bijna heel gezin

HEIJNINGEN - Er is zondag weer een nieuw hoofdstuk aan de rijke geschiedenis van Fort Sabina toegevoegd. Burgemeester Jac Klijs onthulde er een gedenkplaat ter herinnering aan de verdrinkingsdood van bijna het hele gezin van fortwachter Matthijs Mackaij op 1 februari 1953, de dag van de Watersnoodramp. Bíjna het hele gezin, omdat dochter Mathilde toen in Vlaardingen woonde en dus de dans ontsprong.

De 94-jarige Tilly Mackaij was zondag eregast. Ondanks haar leeftijd had ze geen moeite met de afstanden die ze moest lopen in het fort. Zij werd wel op de steile trappen ondersteund door burgemeester Jac Klijs en zijn vriendin. Klijs vertelde dat hij verbaasd was toen hij hoorde van de ramp met de familie Mackaij in 1953. "Het is al lang geleden, maar het is goed dat er nu na zoveel jaren aandacht wordt besteed aan het lot van deze familie en het onderzoek daar naar." Op de plek waar het huisje voor het fort heeft gestaan, onthulde hij samen met Tilly Mackaij een bordje met daarop een foto van het huis voor de ramp. "Kijk, achter dat raam was mijn slaapkamer", wees Tilly Mackaij aan, "en in die schuur daarachter stonden de paarden van de officieren." Het was de bedoeling dat er zondag op de plek waar het huis stond bloemzaad werd gestrooid, maar omdat het hard begon te regenen, werd besloten dat later te doen. 

Nieuw seizoen

Naast de onthulling van de gedenkplaat werd er zondag aandacht geschonken aan de opening van het nieuwe fortseizoen en de afsluiting van een periode waarin het fort een flinke opknapbeurt kreeg. Fort Sabina wordt door de voormalige beheerder Joost van Rijckevorsel wel eens het best bewaarde geheim van West-Brabant genoemd. Dat kwam vooral omdat het fort slecht bereikbaar was. Voor een fort natuurlijk noodzakelijk, maar voor het geïnteresseerde publiek lastig. Met het opknappen en verbreden van de enige toegangsweg en de aanleg van een parkeerplaats, zijn deze bezwaren gedeeltelijk opgeheven. In de weg zit - door een sluis - nog wel een vernauwing, maar daar is weinig aan te doen omdat deze sluis een rijksmonument is. Het parkeerterrein ligt voor de sluis zodat bezoekers het laatste stukje moeten lopen.

Vloedgolf

In officiersruimte 3 van het fort was zondag ook een tentoonstelling te zien over de watersnood, en over het gezin Mackaij, ingericht door enkele vrijwilligers. Volgens An Wijtvliet van Fort Sabina viel het niet mee om foto's boven water te krijgen. De fortwachter had al vroeg door dat het water veel te hoog stond, terwijl het al eb was. Hij kreeg gelijk toen het water ervoor zorgde dat de dijk bij het fort doorbrak. Een vloedgolf overspoelde de fortwoning met het bovengemelde rampzalige gevolg. Deze golf zorgde er ook voor dat veel huizen in het verder gelegen Heijningen werden weggevaagd en dat er daar 76 doden te betreuren waren. Burgemeester Klijs opende zondag ook de tentoonstelling over de watersnoodramp. Op deze expositie is onder andere de geschiedenis van de familie Mackaij te zien. Veel materiaal daarvoor komt uit het archief van dochter Tilly.

Geschiedenis

Fort Sabina werd gebouwd door keizer Napoleon in 1810. Het kreeg toen de naam Fort De Ruijter. De bedoeling van het fort was toen om te voorkomen dat de Engelsen door het Volkerak Nederland binnen zouden varen. In 1881 werd het fort uitgebreid. Het is al die tijd nooit belegerd of aangevallen, maar had natuurlijk wel een afschrikwekkende werking. In 1944 werd het wel gebruikt door de burgers om in te schuilen. In de loop van de tijd raakte het ernstig in verval zodat opknappen nu veel geld kost. Tien jaar geleden is daarmee begonnen en daarna werd beetje bij beetje het fort veiliger gemaakt voor het publiek. In de loop der jaren hebben er al veel evenementen plaatsgevonden. Voor dit jaar staan er onder andere nog op de rol roofvogelshows, rondleidingen, workshops, etentjes en, als klap op de vuurpijl, op 23 augustus een optreden van zangeres Ellen ten Damme. Het fort is tot met oktober van woensdag tot en met zondag open van 10.00 tot 17.00 uur.

Surf voor meer informatie naar: www.fortsabina.nl