Gezien door Arends oog: Een Lourdesgrot in hartje Goes

U raadt het al, we zijn in de Wijngaardstraat. Die is dermate smal dat het me niet lukte om de totale Sint Josephschool breeduit op de foto te krijgen. Aldus een stijve nek geriskeerd, maar…. het kruis bovenin is zichtbaar! Vorige keer zagen we al dat het vergelijkbare stenen kruis op de Sint Jacobusschool aan de Vlasmarkt – om de hoek dus – is verdwenen, helaas. De Sint Josephschool werd begin vorige eeuw gebouwd als rooms-katholieke jongensschool voor ULO. Het gebouw grenst dus links aan de Sint Jacobusschool en aan de achterkant aan de rooms-katholieke ‘bewaar- en fröbelschool’ (met inwonende zusters) aan de Stalstraat. Alle drie de gebouwen kwamen uit op dezelfde binnentuin, zodat je bij wijze van spreken een katholieke enclave in het centrum van Goes had. Zeker als we weten dat er ook een kapel bij hoorde én een imitatie-Lourdesgrot, waarover straks meer. Sinds 1986 herbergen de fraaie gebouwen appartementen. De Sint Jozefschool functioneert momenteel als Jongerenhuis de Bevelanden, waar 17-23-jarigen zonder thuis met begeleiding wonen, voor een paar jaar. 

Wist u dat er in Nederland zo’n honderdtwintig Lourdesgrotten zijn, waaronder in Heinkenszand? Nee, geen echte – er is er maar één en die staat in Zuid-Frankrijk – maar zogenoemde ‘imitatie-Lourdesgrotten’. Dat ‘imitatie’ kan betekenen dat het grotmateriaal niet rots, maar plastic is. Of er wordt mee benadrukt dat het om een nagebouwd exemplaar gaat, wat iedereen toch wel snapt. Vanzelfsprekend is er ook een website die alle Lourdesgrotten in Nederland behandelt, maar ook ‘verloren’ exemplaren, zoals die in Goes. Waarom die precies als ‘verloren’ wordt beschouwd, weet ik niet, want de grot is er nog steeds. Daarom schrijft het Monumentenregister.nl in de tegenwoordige tijd: “De achter in de tuin aanwezige Lourdesgrot is opgebouwd uit metselwerk.” Wellicht wordt dus met dat ‘verloren’ bedoeld dat de grot niet meer ‘in functie’ is. De Lourdesgrot in Heinkenszand is dat wel. 

Er wordt door de huidige bewoners vast wel van de binnentuin genoten. Maar wat zou het mooi en prachtig zijn als andere Goesenaren er ook een keertje konden kijken, even terugblikken op het rijke roomse leven en zien wat er over is van de kapel en de Lourdesgrot. Op Open Monumentendag, natuurlijk! Hierbij dus het verzoek namens velen aan het Comité Open Monumentendag Goes: het jaarlijkse programma heeft af en toe uitbreiding en opfrissing nodig, dus regel alstublieft dat op Open Monumentendag 2026 (het thema wordt waarschijnlijk ‘Erfgoed in gevaar’, altijd toepasselijk, ook als je het erfgoed niet kunt zien) de deuren van de Sint Jacobusschool richting binnentuin uitnodigend openstaan. We zullen de bewoners echt met rust laten en geestelijk verrijkt huiswaarts keren.