Waar word jij blij van?
Misschien ga je nu, terwijl je dit leest, wel na waar jij blij van wordt. Heb je jezelf weleens afgevraagd waarom we blij worden? En wat daar de zin eigenlijk van is? Want emoties hebben we niet zomaar.
In totaal kennen we grofweg vijf hoofdcategorieën. Naast blij kennen we bedroefd, boos, bang en walging. Allemaal hebben ze meerdere functies in ons leven. Ze zijn subjectief en elk mens beleeft emoties op een eigenwijze. Iedereen zal het met me eens zijn dat blij toch de meest aangename basisemotie is die we als mens kennen.
Waardering
Naast succesgevoelens, geeft waardering vanuit de sociale omgeving ook een gevoel van blijheid. De waardering of complimenten van anderen helpen iemand om zich veilig te voelen en een plek binnen een sociale groep te creëren. Wanneer iemand zich binnen de sociale positie nuttig maakt vergroten we de kans om deze verworven positie te behouden en uit te bouwen. De functie van sociaal samenzijn is in de kern ‘samenwerken om te overleven’. Blijheid helpt daarbij.
Geen succes en waardering? En dan?
Succes en waardering zijn universele behoeften die een blij gevoel initiëren. Elk mens heeft deze emotie nodig om positieve herinneringen te maken en het leven verder vorm te kunnen geven. De mens raakt van slag wanneer de diepgewortelde behoefte ‘waardering’ langdurig niet vervuld wordt. Het tegenovergestelde van waardering geven is negatieve kritiek uiten of veroordelen. Dat kan leiden tot een emotionele disbalans met gevoelens van onzekerheid, faalangst en sociale isolatie. Het leven is dan een stuk minder aangenaam. In elk mens zit er een natuurlijke drang om een strategie te hanteren die erop gericht is om tot een goed gevoel te komen. Wanneer die strategie ontoereikend is voelt iemand zich machteloos. Dat is niet leuk, maar wel normaal omdat het vaak voorkomt en we als mens niet overal invloed op hebben. Dat zullen we moeten aanvaarden, hoe pijnlijk dat soms ook is.
Behoeften
De voorwaarde om tot zelfontplooiing te komen, is dat verschillende behoeften ‘voldoende' vervuld zijn. Het gaat hierbij om de primaire levensbehoeften, behoefte aan veiligheid, aan sociale contacten en aan (zelf)waardering. Pas dan komt de mens eraan toe om zichzelf te ontwikkelen om zodoende een bijdrage te kunnen leveren op sociaal-maatschappelijk.
Afsluitend
Wetende dat mensen elkaar nodig hebben om te overleven als soort, en dat gevoelens van waardering en succes noodzakelijk zijn om tot samenwerking te komen, kunnen we maar beter aardig zijn voor elkaar. Dat stimuleert het gevoel van blijheid. Mijn advies: geef elkaar wat vaker een compliment. Dat is nog leuk ook. Om blij van te worden!
Als je vragen of opmerkingen hebt, dan kan je contact met mij opnemen viaelvin@praktijkmarteijn.nl [n]