Open Monumentendag Bergen op Zoom keert terug met tientallen activiteiten

Door: Sanne Brusselaars 9 september 2025, 16:00 Algemeen

BERGEN OP ZOOM – Dit jaar is het precies vijftig jaar geleden dat de Raad van Europa 1975 uitriep tot het Europese Jaar van het Architectonische Erfgoed. Het jubileum vormt de rode draad tijdens Open Monumentendag (OMD) in Bergen op Zoom en omgeving, met de veelzeggende slogan “Gebouw(d) om te blijven”. Het programma staat bol van de activiteiten die het belang en de veelzijdigheid van monumenten onderstrepen. Vrijwillige stadsgidsen en betrokken eigenaren vertellen u graag meer over de verhalen achter deze bijzondere plekken.

Op donderdag 11 september trapt Johanna Jacobs af met een lezing in de Torenkamer Gradatus over het thema Monumentaal erfgoed. Belangstellenden kunnen zich aanmelden via www.torenkamer-gradatus.nl.

Op zaterdag 13 september volgt de officiële opening in Lepelstraat, waar het Patronaat aan de Kerkstraat 84 voor het eerst meedoet aan OMD. De opening staat in het teken van Erfgoed en Architectuur en legt de nadruk op de monumenten in het dorpshart. Tegelijkertijd wordt ook het 100-jarig jubileum van Harmonie Sint Antonius gevierd, met een feestelijk optreden.

Bezoekers kunnen daarna een kijkje nemen in de kerk van Lepelstraat, die dit jaar 150 jaar bestaat. Een rondleiding toont de bijzondere constructie: de huidige kerk (1949) is deels gebouwd op de resten van de kerk uit 1875, die tijdens de oorlog zwaar beschadigd raakte. Daarnaast is er een bijzondere tentoonstelling met vergeten en verdwenen werk van kunstenaar Fons Gieles.

Erfgoed in woord en muziek

Om 11.45 uur verzorgt Martijn de Jong van de gemeente Bergen op Zoom een lezing in het voormalige politiebureau aan de Wassenaarsstraat 61, tegenwoordig archeologisch depot. Hij gaat in op wederopbouw- en Post 65-architectuur.

Ook op fort de Roovere is veel te beleven. Architect Ro Koster vertelt over de totstandkoming van de Mozesbrug en de Pompejus de Roovere toren. Er zijn rondleidingen en de Stichting Vestingwerken Westelijk Noord-Brabant geeft uitleg over haar werk. In de middag wordt de toren opgeluisterd met live muziek.

Daarnaast vult Bergen op Zoom zich met zang: tijdens het korenfestival Eigen Wijs laten veertig koren zich horen in monumenten en op podia in de binnenstad. Elk optreden wordt ingeleid met een korte toelichting over de monumentale locatie.

Primeur: de Watertoren

Een andere blikvanger dit jaar is de Watertoren in Bergen op Zoom, die voor het eerst sinds lange tijd opengesteld wordt voor bezoekers. De toren, gebouwd in 1899, is een markant herkenningspunt voor iedereen die de stad nadert. Hoewel velen de toren kennen van de buitenkant, is het interieur doorgaans niet toegankelijk. Tijdens Open Monumentendag krijgt u de unieke kans om binnen te kijken en te ervaren hoe dit industrieel erfgoed er van binnen uitziet.

Monumenten op de fiets en in de nacht

Wie actief wil meedoen, kan kiezen voor een fietstocht langs tien herbestemde monumenten. Startpunt is de stand op de Grote Markt, waar deelnemers een stempelkaart ontvangen. Een volle kaart levert een 3D-sleutelhanger van theater De Maagd op.

’s Avonds gaat OMD over in een heel ander jasje: met Popmonument verandert de stad in een muzikaal decor waar erfgoed en popcultuur elkaar ontmoeten.

Extra tips
Naast het hoofdprogramma openen talloze monumenten dit weekend hun deuren. Enkele hoogtepunten:

• De Watertoren (zaterdag)
• Fototentoonstelling Nadir in de Gertrudiskerk
• Dichters in het Stadhuis rond het thema erfgoed
• Activiteiten op het Ravelijn en in het Heemhuis in Halsteren
• Platen- en cd-markt op de Grote Markt
• Openstelling van het hoofdgebouw van Vrederust (zaterdag)

Praktisch
Het volledige programma en aanvullende activiteiten zijn te vinden op www.openmonumentendagbergenopzoom.nl. Ook verschijnt er een flyer met het overzicht.