Juf Susanne gaat met pensioen: ‘Ouders vertrouwen mij het kostbaarste toe wat ze hebben’
Door: Annemarie vdVreugde AlgemeenMIDDELBURG - Na dertig jaar neemt ‘juffie’ Susanne afscheid van de Vrije School in Middelburg. In gesprek met een bevlogen en betrokken juf. ‘Als een kind opbloeit en ik zie: hé, ik heb iets goed aangevoeld – dát maakt me gelukkig.’
“Wanneer ouders een kind bij mij in de klas brengen, dan voelt dat als een geschenk. Ze vertrouwen mij het kostbaarste toe wat ze hebben. Dat neem ik uiterst serieus,” vertelt Susanne. Die toewijding vormde de rode draad van haar werk als kleuterleerkracht. De Vrije School, inmiddels officieel bekend onder de naam De Aquamarijn, is voor haar altijd een plek geweest waar het gehele kind centraal staat.
In je lijf komen
Susanne benadrukt dat jonge kinderen eerst ‘in hun lijf moeten komen’ voordat ze klaar zijn voor cognitieve leerstof. “Daarom hebben wij nog steeds kleuterklassen. Een jong kind moet kunnen rennen, klimmen, vies worden, ja, met zijn hele lijf ontdekkingen doen. Want grijpen is begrijpen.”
‘De wereld in het klein’
In het vrijeschoolonderwijs speelt het vrije spel een onmisbare rol. Susanne noemt het ‘de wereld in het klein’. Kinderen oefenen hierin ook hun sociale vaardigheden, creatief denken en oplossingsgerichtheid. “Als ik zie dat kinderen op een zelfgekozen plek op gaan in hun spel, letterlijk en figuurlijk bruggen bouwen met elkaar en naar elkaar, ben ik een gelukkige juf. In het vrije spel leer je precies datgene dat je later in het leven nodig hebt.”
Observeren niet invullen
Dat kijken naar het kind is voor Susanne een vaardigheid die zij als een ambacht benadert. “Je moet als leerkracht terughoudend zijn. Niet meteen invullen voor het kind, maar observeren: wie ben jij, en wat heb jij van mij nodig om te worden wie je bent?” Susanne vertelt hoeveel voldoening ze voelt wanneer die aanpak vruchten afwerpt. “Als een kind opbloeit en ik zie: hé, ik heb iets goed aangevoeld – dát maakt me gelukkig.”
Regelmaat en structuur
In die drie decennia heeft ze de kinderen ook zien veranderen. “Kleuters van nu zijn gevoeliger, sneller overprikkeld,” constateert ze. Volgens haar komt dat onder andere ook door de toename aan prikkels van buitenaf én door de manier waarop kinderen tegenwoordig vroeg cognitief worden aangesproken. “Ze zijn wakker, maar kunnen alle indrukken niet verwerken. Wat ze nodig hebben, is ritme en regelmaat. Dat bewerkstelligt rust in het kind. Opvoeding speelt hierin een belangrijke rol. Ouders hebben het tegenwoordig wel veel moeilijker. Ze willen niets opdringen, stellen veel open vragen. Maar jonge kinderen hebben duidelijkheid en structuur nodig. Daar voelen ze zich veilig bij. Het geeft het kind de ruimte om zelf te groeien, zonder overspoeld te raken.”
Vrijheid
En nu, na 30 jaar, met pensioen. “Ik kijk uit naar de vrijheid die ik straks heb. Heerlijk, doen waar mijn zinnen naar staan. Op stap gaan om kunst en cultuur te snuiven of gewoon in de tuin te werken of een boek te lezen. En eindelijk tijd te hebben voor de mensen die me lief zijn.”
Geef het kind vertrouwen
Op de vraag of er nog iets is dat ze toekomstige generaties wil meegeven, hoeft ze niet lang na te denken. “Doe een stap achteruit en probeer te zien wie het kind echt is, meet zijn gevoeligheden en zijn kracht. Geef het vol vertrouwen de ruimte om zichzelf te worden.”
Receptie
Op vrijdag 27 juni wordt juf Susanne feestelijk uitgezwaaid. Van 17.00 tot 19.00 uur is er een receptie op de Vrije School, waarvoor oud-leerlingen, ouders en collega’s van harte zijn uitgenodigd.