'De passanten waren niet meer gewend dat we frequent open zijn'

HELWIJK - Voor het derde zomerseizoen wordt Fort de Hel uitgebaat door Wim van Lierop en Dick Wirstofer en hond Joep. Voor de komst van Wim en Dick bleek het keer op keer lastig om het fort uit te baten. De mannen geven het fort een maatschappelijke bestemming en zoeken verbinding met inwoners van Helwijk. Met aanvulling van Claudia Bongers is het fort nu zes dagen per week geopend voor bezoekers en passanten. 

DOOR YVONNE VERMEULEN 

Op de druilerige dinsdag van ons bezoek zijn de passanten, die meestal te voet of met de fiets zijn, hier niet te vinden. Daardoor hebben Wim en Claudia alle tijd om te vertellen over het reilen en zeilen van het fort. "Het is eigenlijk een drietrapsraket, wij proberen hier de cultuur historische waarde van het fort te laten zien, zoeken contact met de omgeving en de inwoners van Helwijk en baten het terras uit," gaat Wim van start. 

Langzaamaan weten steeds meer fietsers en wandelaars het fort te vinden. "De passanten waren niet meer gewend dat we frequent open zijn, omdat de exploitatie van het fort voor onze voorgangers vaak lastig was." In het laagseizoen is het fort vier dagen per week open, sinds april weer zes dagen. 

"We kwamen het fort op het spoor via Linda den Hollander, zij is een nicht van Dick," vertelt Wim. Toen Linda vertrok kwamen de mannen, die ook samen en koffiekar hebben in de regio Rotterdam, in beeld als exploitant. Ze zouden in elk geval het seizoen van '24 vullen, maar gingen ook vorig jaar én dit jaar door.  "Dick is een oud collega van mij, ik ben psycholoog van opleiding en Dick was activiteitenbegeleider. Dick is al met pensioen, we hoeven hier niet veel geld te verdienen."

Mogelijkheden beperkt

Bij Fort de Hel is veel buitenruimte, maar binnen zijn de mogelijkheden beperkt.  Binnen is ruimte gevuld met een paar banken, een barretje en een grote eettafel.  Buiten wordt er gewerkt aan een pluktuin, er staan appelbomen, een bloemenrand en er is inmiddels een bijenvolk aanwezig. De natte tafels en stoelen staan te wachten op beter weer. "Helwijk heeft in de bloeitijd van het fort er veel plezier aan beleefd. We proberen opnieuw de connectie te maken en een thuis te beiden voor activiteiten. Zo organiseerde de Speeltuinvereniging met Pasen bijvoorbeeld eieren zoeken hier op het fort." De pendelbus tussen Willemstad, Fort Sabina, Fort de Hel en Klundert levert ook bezoekers op, maar weinig omzet. "Als je net geluncht hebt op Fort Sabina, dan kom je hier niet weer iets bestellen," concludeert Wim. 

Re-integratie

Op het fort zijn ook vier mensen gestart voor re-integratietraject, in samenwerking met het Werkplein en de gemeente Moerdijk. "We zoeken passende werkzaamheden voor deze mensen, dat verschilt per persoon. We willen mensen die door het leven op de proef genomen zijn helpen, een plek geven, structuur. Daarom gaan we straks opnieuw met de gemeente in gesprek om te zien of we weer een paar mensen kunnen helpen," aldus Wim. 

Kunst op het fort

Claudia's zoon was een van de mensen die via het re-integratietraject op het Fort kwam, haar zoon is naar ander werk doorgestroomd maar Claudia bleef. Ze helpt waar ze kan, bakt cake, bemant het terras en doet kleine klusjes. Thuis is ze bezig met acht olieverfpanelen die de geschiedenis van het fort vertellen, ze passen precies in de acht nissen. Samen met Wim overlegt ze welk tafereel er op de panelen komt. Het laatste paneel dat af is toont koning Lodewijk Napoleon, de eerste koning van Holland. Hij besloot dat Fort de Hel aangelegd moest worden, maakte van Amsterdam de hoofdstad en vanwege zijn slechte Nederlands zou hij gezegd hebben 'konijn van 'Olland' te zijn. Het 'romantisch tafereeltje' rechtsboven in verwijst naar zijn huwelijk, dat zou slecht zijn geweest. 

Toekomst onzeker

Komende maanden is het fort overdag geopend van dinsdag tot en met zondag. In oktober loopt de exploitatie af. "Omdat deze dan voor de derde keer verlengt moet worden, moet de gemeente de exploitatie dan officieel aanbesteden. Dan wordt het voor ons weer even afwachten." Tot die tijd staan Wim, Claudia en Dick van tien tot vijf klaar voor bezoekers, met koffie, cake of een eenvoudige lunch.[n]