‘Lift als toilet, bankjes als slaapzaal’: Bergen op Zoom vraagt Den Haag hulp bij station

Door: Sanne Brusselaars do 12 mrt, 14:45 Algemeen

BERGEN OP ZOOM – Mensen die zonder kaartje het perron op lopen, bankjes die als slaapplaats worden gebruikt en een lift die soms als toilet dient. De gemeente Bergen op Zoom heeft in de Tweede Kamer aandacht gevraagd voor de veiligheidsproblemen rond het station.

Wethouder Joey van Aken schoof woensdag aan bij een rondetafelgesprek over veilig reizen in het openbaar vervoer. Daar zat hij aan tafel met onder meer vertegenwoordigers van NS en ProRail.

Volgens Van Aken moest Den Haag horen wat er in Bergen op Zoom speelt. “Specifieke voorbeelden zijn dat mensen op en af kunnen lopen op het perron zonder toegangsbewijs”, zegt hij. “Dat mensen blijven op het station, ook in de nachtelijke uren, met ongepaste gedragingen of verward gedrag.”

Ook wordt het station volgens hem regelmatig anders gebruikt dan bedoeld. “De lift wordt gebruikt als toilet, bankjes als slaapzaal en de fietsenstalling als mobiel oplaadpunt.”

Niet alleen camera’s of boa’s

Volgens de gemeente ligt de oplossing niet alleen in meer toezicht of techniek. “We hebben ingezet op twee belangrijke lijnen”, zegt Van Aken. “Enerzijds fysieke maatregelen, denk aan camera’s, spiegels of poortjes. Maar we zien ook dat we de bronproblemen die hieraan ten grondslag liggen niet gaan oplossen met een eenzijdig programma.”

Daarom pleit de gemeente voor een bredere aanpak met meerdere partijen. “We willen met een bredere coalitie aan de slag, met andere ministeries, met ProRail, NS en onze zorgpartners. Om de essentie van het probleem aan te pakken in plaats van pleisters te blijven plakken.”

Problemen rond station herkennen veel partijen

Ook Aron de Hoop, strategisch adviseur openbare orde en veiligheid binnen de gemeente Bergen op Zoom, ziet dat de problemen rond stations breder spelen dan alleen in Bergen op Zoom. “Ook andere gemeenten in Zeeland en West-Brabant herkennen de uitdagingen waar we voor staan. Denk bijvoorbeeld aan de gemeenten met een station aan de Zeeuwse Lijn. Het gaat niet alleen over camera’s of boa’s”, zegt hij. “De oorzaken zijn divers en buitengewoon complex. De vraag is ook: wat kan het Rijk doen om ervoor te zorgen dat mensen die zorg nodig hebben deze ook daadwerkelijk krijgen? En hoe richt je het gebied rondom zo’n station in? Door samen te zoeken naar een antwoord op deze vragen, kunnen we de veiligheidsbeleving in het bredere stationsgebied verbeteren. Maar dat vraagt ook om de durf om creatief te denken.”

Kamerleden vragen door

Tijdens het rondetafelgesprek vroegen Kamerleden ook door op de aanpak van de problemen rond het station.

Björn Schütz van de VVD wilde bijvoorbeeld weten hoe de samenwerking loopt tussen gemeentelijke handhavers en andere partijen rond het station, zeker bij mensen met verward gedrag.

Van Aken benadrukte dat de samenwerking met NS en ProRail goed is, maar dat de praktijk weerbarstig blijft. “Het zit met name in dubbele zorgbegeleiding en het uiteindelijk kunnen toeleiden naar zorg van de mensen die daar rondhangen.”

Volgens hem gaat het bovendien om een grotere groep dan vaak wordt gedacht. “Helaas moet ik u bekennen dat het bij ons niet om een top tien gaat, maar om een top vijftig van mensen die rondom het station hangen.”

Ook bushaltes spelen rol

Dion Huidekoper van D66 vroeg vervolgens hoe de integrale aanpak rond het station zich verhoudt tot andere plekken in de stad, zoals bushaltes waar soms nog minder sociale controle is.

Volgens Van Aken spelen daar vergelijkbare problemen. “Er is een centrale bushalte bij ons station. Ook daarin zien we parallellen met het gedrag van personen met onbegrepen gedrag.”

Kamerleden willen langskomen

Het verhaal uit Bergen op Zoom lijkt in Den Haag niet onopgemerkt te blijven. Volgens Van Aken gaven meerdere Kamerleden aan dat ze de situatie ter plekke willen bekijken.

“Ze hebben aangegeven dat ze graag nog een keer langs willen komen”, zegt hij. “Dat is positief, want het laat zien dat er interesse is om verder te kijken naar wat hier speelt. We nodigen hen natuurlijk ook van harte uit om naar Bergen op Zoom te komen.”

Samenwerking rond station

Volgens Van Aken zit de oplossing uiteindelijk in samenwerking rond het station en het gebied eromheen. “Het zit in de samenloop van problemen”, zegt hij. “We moeten stapje voor stapje kijken waar we elkaar kunnen vinden in die samenwerking, ook op lange termijn.”