Duizend Canadese scholieren eren gevallenen in Bergen op Zoom
BERGEN OP ZOOM – Een stille stoet trekt door de binnenstad. Op borden dragen jongeren de namen van Canadese steden. Vlaggen wapperen zacht. Voorafgaand aan deze tocht vond op het Canadese ereveld aan de rand van Bergen op Zoom een bijzondere herdenking plaats. Duizend Canadese scholieren reisden naar Nederland om eer te bewijzen aan landgenoten die hier hun leven lieten tijdens de bevrijding – tachtig jaar geleden.
Het zijn jongeren van zo’n dertig scholen uit heel Canada. Ze zijn geen toeristen. Ze kwamen niet alleen om te kijken, maar vooral om te herdenken. Elk van hen verdiepte zich voorafgaand aan de reis in het levensverhaal van een gesneuvelde soldaat, begraven op Nederlandse bodem. Voor velen werd het een persoonlijke zoektocht.
Herdenken krijgt een gezicht
Op het ereveld in Bergen op Zoom liggen meer dan 1.100 militairen begraven, onder wie 970 Canadezen. Daar hielden de scholieren een plechtige ceremonie, samen met veteranen, lokale leerlingen en honderden belangstellenden. De bijeenkomst stond stil bij het verleden, maar sprak vooral tot het heden.
Toespraken klonken in vier talen: Nederlands, Engels, Frans en Ojibwe, de taal van de oorspronkelijke bevolking van Canada. Burgemeester Margo Mulder legde samen met scholieren een krans. Ook commissaris van de Koning Ina Adema nam deel. Het eerbetoon was onderdeel van een groter project, waarin persoonlijke verhalen en internationale verbondenheid centraal stonden.
“Dit is niet zomaar geschiedenis”
Voor de jongeren was het meer dan een schoolproject. Door zich te verdiepen in één soldaat, werd het abstracte verhaal van de oorlog tastbaar. Ze lazen brieven, keken naar foto’s, doken in archieven. Sommigen vonden familieleden van de gesneuvelde militair terug. Op het ereveld stonden ze bij diens graf, soms zichtbaar geëmotioneerd.
“Herdenken leeft, ook bij jongeren,” zei burgemeester Mulder tijdens de ceremonie. Ze sprak over de waarde van verbondenheid en het belang van herinneren, juist in een tijd waarin vrede niet vanzelfsprekend is. “Wat deze jongeren laten zien, is dat het verleden ons blijft raken – als we de moeite nemen om het echt te leren kennen.”
Van begraafplaats naar binnenstad
Na de plechtigheid begon een stille tocht door de stad. Rond half vier vertrok de stoet vanaf de begraafplaats. Burgemeester Mulder liep voorop. De scholieren liepen in stilte, met vlaggen van Nederland en Canada, en borden waarop de naam van hun provincie of stad stond vermeld. Langs de route keken toeschouwers in stilte toe.
Op de Grote Markt werd de herdenking voortgezet met een afsluitende ceremonie. De markt, waar dagelijks het stadse leven zich afspeelt, was even een plek van stilte en reflectie. Voor veel bezoekers – jong en oud, Canadees of Nederlands – was het een ontroerend moment.
Een initiatief met diepe wortels
De komst van de duizend scholieren was geen toeval. Het bezoek werd mogelijk gemaakt door de Canadese organisatie Explorica, in samenwerking met de gemeente Bergen op Zoom, Stichting Bevrijding Brabantse Wal (SBBW) en diverse lokale partners. Het project is onderdeel van bredere educatieve uitwisselingen, die jongeren vanuit Canada in contact brengen met de Europese oorlogsrealiteit.
De kracht van deze herdenking zat niet in het protocol, maar in de menselijke maat. In de persoonlijke betrokkenheid. In het besef dat vrijheid, ooit bevochten door leeftijdsgenoten van hun overgrootouders, nog altijd bescherming en bewustzijn vraagt.
Motivatie:
Een indrukwekkend eerbetoon: duizend Canadese scholieren die herdenken in Bergen op Zoom - zó leeft de bevrijding, ook tachtig jaar later.