Gedicht van Ghazal (17) raakt: ‘Mijn moeder was in tranen’

ZUNDERT - Begin dit jaar besloot Ghazal Hassan (17) mee te doen aan de dichtwedstrijd Doe Maar Dicht Maar. Ze haalde de shortlist en werd uitgenodigd om op zondag 28 juni naar de prijsuitreiking in Groningen te komen. Daar mocht ze, tot haar verrassing, de eerste prijs in ontvangst nemen voor haar gedicht ‘Zwarte dag’. 

“Ik zag een poster in het klaslokaal hangen over de dichtwedstrijd en het leek me wel leuk om daaraan mee te doen”, vertelt Ghazal. “Ik had al eens eerder een gedicht geschreven en vond dat erg leuk om te doen.” Ze besloot er dus mee aan de slag te gaan en eind mei kreeg ze bericht dat ze bij de top 10 hoorde. Uit 2500 inzendingen werd haar gedicht als beste gekozen.

Op de vlucht

Ghazal was vier jaar oud toen ze met haar vader, moeder en zus vanuit Irak naar Nederland verhuisde. Op het moment van hun verhuizing was het relatief veilig en Ghazal zegt dan ook dat ze niet echt heeft moeten vluchten, zoals veel andere familieleden dat even later wel moesten. “Mijn gedicht gaat over mijn volk en mijn familie. Zelf heb ik niet écht hoeven vluchten, maar de rest van mijn familie wel. Het is heel heftig om die verhalen te horen. Toen de oorlog begon was ik nog klein. Ik herinner me daar nog van dat mijn ouders erg gestrest waren, omdat ze geen contact konden kregen met familieleden. Ze waren moeilijk te bereiken en we wisten niet hoe het met hen ging.”

In januari kwam een nicht van Ghazal op bezoek. Zij had moeten vluchten en vertelde haar verhaal. Dat werd uiteindelijk de inspiratie voor het gedicht van Ghazal. “Ik kon niet stoppen met vragen stellen. Ik vond het zo bijzonder dat ze zoiets ergs zo open kon vertellen. Toen ze vertelde wat ze allemaal had meegemaakt, wist ik dat ik hier iets mee moest. Ik was sprakeloos en verbaasd. Toevallig kwam de gedichtenwedstrijd toen voorbij, dus dat kwam goed samen. Ik wil dat mensen dit weten.”

Strijd tegen ongelijkheid

Ghazal wil zich met haar gedicht hard maken tegen ongelijkheid. Er is momenteel veel oorlog in de wereld en dat uit zich in ongelijkheid. Dat maakt haar verdrietig. “Wij werden als minder gezien, omdat we met minder waren. We zijn naar Nederland gekomen voor vrijheid en gelijkheid”, zegt ze. Over de oorlog, praat ze thuis niet te veel. “Ik wil mijn familie niet verdrietig maken, maar eigenlijk wil ik er wel over praten. Ik wil dat iedereen weet wat er is gebeurd en dat er nog steeds heel veel ongelijkheid is. Het is in Irak nog steeds niet veilig. Het is niet te beseffen wat mijn familie heeft meegemaakt.” Wat haar familieleden, en met hen vele anderen, hebben meegemaakt en wat dat doet, wordt duidelijk in haar gedicht. 

Trots op Ghazal

Hoewel ze het moeilijk vindt om toe te geven, is Ghazal trots op zichzelf. “Ik ben erachter gekomen dat ik iets heb waarvan ik niet eerder wist dat ik het had”, zegt ze. Samen met haar moeder, haar nicht en haar broer was ze de 28e op de prijsuitreiking in Groningen. “Mijn moeder had tranen in haar ogen, zo heb ik haar nog niet vaak gezien.” Ook haar docent Nederlands, die de poster ophing en haar aanspoorde om mee te doen, is ontzettend trots. “Ze speelt heel mooi met elementen als emotie en ritme in dit gedicht. Bij dit gedicht reageert iedereen ook heel emotioneel. Het is bijzonder, want poëzie en dichten is niet zo populair onder jongeren. Mede dankzij Ghazal ben ik wel van plan om meer poëzie in het lesprogramma te verwerken”, vertelt docent Bagiyo van der Leemputte.

Ghazal, die mavo 4 op Mencia Sandrode volgde, is inmiddels geslaagd en gaat nu genieten van haar zomervakantie. Daarna start ze op de havo. Wat ze vervolgens gaat doen, weet ze nog niet, maar één ding is zeker: het dichten blijft. “Ik heb er plezier in en ik vind het belangrijk om onderwerpen aan te kaarten. Ik denk dat ik in de zomervakantie heel veel gedichten ga schrijven.”