Het Cloveniersgilde speelt dit jaar een grote rol.
Het Cloveniersgilde speelt dit jaar een grote rol. Foto: Archief Cloveniersgilde

Dit kun je verwachten van Open Monumentendag op Tholen en Flupland

Door: Olaf Knook Algemeen

SINT PHILIPSLAND/THOLEN - De officiële opening van de Open Monumentendag vindt dit jaar plaats in het Holland Huis in Scherpenisse, op vrijdagavond 12 september om 19.00 uur. Er is bewust gekozen voor de avond voorafgaand aan de monumentendag, zodat ook de eigenaren van de deelnemende monumenten aanwezig kunnen zijn. De openingshandeling wordt verricht door wethouder Hilde Moerland, waarna gildebroeder Peter Suurland vertelt over het eeuwenoude Cloveniersgilde. Bezoekers kunnen bovendien een expositie bekijken over de rijke geschiedenis van dit gilde.

De locatie is niet toevallig gekozen. Het Holland Huis is zelf een monument met een bijzonder verhaal. Na de Watersnoodramp van 1953 adopteerden de Noord-Hollandse boerenorganisaties het eiland Tholen. Als tastbaar gebaar schonken zij Scherpenisse een dorpshuis: het Holland Huis. Toenmalig Commissaris van de Koningin omschreef het bij de opening in 1956 als een ‘monument van offervaardigheid’.

Wat begon als een geschenk, groeide in de daaropvolgende decennia uit tot een begrip, op het hele eiland, maar vooral in Scherpenisse zelf. Inmiddels staat het Holland Huis zelf op de nominatie om Rijksmonument te worden. Op zaterdag 13 september openen in de hele gemeente Tholen talloze monumenten hun deuren. Van kerken en molens tot boerderijen en zelfs een geschenkwoning uit 1953: het verleden is overal tastbaar.

Van kerk tot koffiemuseum

In Sint Philipsland start de dag feestelijk op de haven, waar muziekvereniging Concordia van 10.00 tot 10.30 uur een concert verzorgt. Het dorp zelf biedt een rijk programma. De Hervormde Kerk uit 1668 is geopend van 10.00 tot 14.00 uur en laat bezoekers kennismaken met haar sobere classicistische stijl en rijke geschiedenis. Molen De Hoop, dit jaar 301 jaar oud, is te bezichtigen en toont hoe eeuwenlang de wind de molenstenen in beweging bracht.

Verder zijn de Henriëtte Hoeve en de Hollands Hoeve geopend, beiden karakteristieke boerderijen met monumentale waarde. Een bijzondere primeur is het Depot van het Koffie- en Theemuseum, dat voor het eerst te bezoeken is. Hier staat een indrukwekkende collectie koffiemolens, serviezen en verpakkingen opgesteld. Ook de Weegbrugge uit 1936 en de nabijgelegen Travalje brengen de geschiedenis van het dorp tot leven, met verhalen, rondleidingen en zelfs een fiets- en wandeltocht over het eiland.

Een absoluut hoogtepunt is de Oostenrijkse geschenkwoning aan de Deensestraat. Deze houten woning, direct na de Watersnoodramp geschonken, is een van de weinige die haar oorspronkelijke uitstraling heeft behouden. Ieder heel uur is er een rondleiding, waarbij bezoekers onder meer de voormalige burgemeesterskamer kunnen bekijken. Verder opent de Gereformeerde Gemeente opnieuw haar deuren, met historische fotoboeken, een kraampje en versgebakken taarten. In Anna Jacobapolder is het Kraampje van Wisse een combinatie van historie en streekproducten, met verhalen uit de oorlogstijd, een speeltuin voor kinderen en een kinderboerderij.

Erfgoed ontdekken

Ook op Tholen is er veel te ontdekken. In Sint-Maartensdijk doet ’t Ceciliahof mee aan de Levend Erfgoeddagen, met een levendig erf en een boerderij die van buiten te bewonderen is. De Maartenskerk is vanwege een bruiloft alleen in de ochtend geopend, terwijl boerderij De Grote Muiterij wél heel de dag te bezoeken is. In Poortvliet doet voor het eerst het gemeentelijk monument aan de Langestraat 28 mee, een voormalige smederij. De boerderij aan de Zuidstraat 12 is digitaal te bezichtigen via QR-codes. In Oud-Vossemeer laat het Ambachtsherenhuis een foto-expositie zien over het bezoek van de weduwe van president Roosevelt in 1950 en presenteert een gerestaureerd  rederijkersbord uit 1612. Ook molen De Jager is in bedrijf, terwijl de Hervormde Kerk tot 13.00 uur open is.

In Tholen-stad is in het Oude Stadhuis een tentoonstelling over de kernen van de gemeente en de stad Reymerswael te zien. ‘s Middags vindt er een concert plaats in de Vierschaar, onderdeel van de Anthonie Keldermansconcerten. In de Onze Lieve Vrouwekerk is om 14.30 uur eveneens een concert te beluisteren. Op boerderij De Plantage krijgen bezoekers inzicht in hoe een restauratieproces stap voor stap verloopt. In Sint-Annaland draaien beide molens en zijn ze open voor publiek. Ook zijn museum De Meestoof en de Nederlands Hervormde kerk aan de Ring open. Met deze rijke variatie aan erfgoed biedt de Open Monumentendag een unieke kans om verleden en heden samen te beleven.

Meer informatie
Kijk op heemkundetholen.nl en philippuslandt.nl voor meer informatie



Blijf op de hoogte van het lokale nieuws uit jouw regio met onze dagelijkse nieuwsbrief