Nico (75) woont al zijn hele leven in een van de oudste boerderijen van Zeeland
Door: Olaf Knook AlgemeenSINT-ANNALAND - Wie bij de Kleine Muiterij langs de rand van Sint-Annaland stopt, waant zich even in een andere tijd. De kopgevel met het bouwjaar 1646 in rode steentjes gemetseld is voor menig Stallander een bekend gezicht. Maar welke verhalen er achter die bakstenen schuilgaan, blijven voor velen onbekend. Hier woont vrijgezel Nico Kodde (75), de derde en waarschijnlijk laatste generatie van zijn familie die nog boert op één van de oudste boerderijen van Zeeland.
Kodde is op de Klein Muiterij geboren, net als zijn vader en zijn opa. “Sinds 1981 woon ik hier alleen”, vertelt hij terwijl hij de voorkamer inloopt met kruimelkoek. Zijn stem heeft de rustige cadans van iemand die de seizoenen kent en het werk op het land. “Mijn hele familie komt uit de streek. We zijn hier eigenlijk altijd gebleven.” Het erf draagt die verbondenheid in elke steen, elke balk, elk stuk metselwerk dat ooit door zijn familie werd gelegd.
De schuur bijvoorbeeld werd in 1901 herbouwd. “De muren konden het gewicht niet meer dragen. Sommige oude materialen zijn opnieuw gebruikt, zoals een aantal balken en boomstammen. Maar grote delen, zoals de zijmuur, zijn helemaal opnieuw gemetseld.” Op het dak zijn de initialen NK van zijn grootvader Klaasje aangebracht. Vanuit het raam kijkt hij uit op het grotere broertje van de boerderij: de Grote Muiterij.
Tekst gaat verder onder de foto.
De Grote Muiterij op de voorgrond met de Kleine Muiterij daarachter - Foto: Beeldbank Heemkundekring Stad en Lande van Tholen
Stieren
Dieren heeft Kodde nooit echt veel gehad. Voor zichzelf houdt hij nog wel kippen en twee katten die door de keuken scharrelen. Tot tien jaar geleden had hij ook stieren, vier om precies te zijn. “Dat was best gevaarlijk”, vertelt hij, terwijl het gemiauw van de poezen op de achtergrond klinkt. “Ik zei al eens: als ik nou verongeluk… Dus toen ik de 65 passeerde, ben ik ermee gestopt.” Tegenwoordig lopen er alleen ’s zomers dieren van een andere boer over het land. Het zware werk laat hij grotendeels over aan loonwerkers. “De tijden zijn veranderd”, merkt hij op.
Ook het gebruik van bestrijdingsmiddelen bespreekt hij openhartig. “In mijn jonge jaren werd nauwelijks gespoten. Nu doen we het vier keer tegen schimmel in de bieten. Mensen denken dat je daarmee alles verziekt, maar als je het niet doet, heb je niets te oogsten.” Veiligheid staat bovendien altijd voorop bij Kodde. “Ik laat m’n trekkers zoveel mogelijk buiten de schuur staan. Brand is hier het grootste gevaar. Anders ben je alles kwijt.”
Het leven op de boerderij combineert nostalgie met moderne middelen. Kodde gebruikt een iPad voor administratie en een mobiele telefoon voor contact, al verzucht hij af en toe over onbekende bellers en digitale enquêtes. In zijn vrije tijd waagt hij zich graag aan puzzels. “Maar cryptogrammen krijg ik niet voor elkaar. Daar krijg ik mijn hoofd niet omheen.”
Amateurtje
Nico noemt zichzelf een amateurtje op het land. “Ik heb geen landbouwopleiding gehad en ook geen papieren. Alles wat ik weet, heb ik van mijn vader geleerd. Maar na vijftig jaar weet je ondertussen ook wel wat.”
De boerderij is niet alleen het toneel van zijn leven, maar ook van bredere agrarische veranderingen. In 1959, tijdens een ruilverkaveling, kwam hij in contact met de beschermvrouwe van de grond, mevrouw De Casembroot. “Door een conflict over een weg zijn we naar de commissie in Sint-Maartensdijk gestapt. Uiteindelijk werd de weg doorgetrokken en heet het nu de Weg van Kodde”, vertelt hij trots.
Het dorp veranderde eveneens, merkt hij op. “De Tuinstraat, de Schoolstraat; hele wijken zijn erbij gekomen. Het is drukker geworden. Mensen willen nu hun auto het liefst midden in de winkel parkeren.” Toch blijft hij trouw aan zijn plek buitenaf. “Ik hoef geen gedoe met parkeerplekken of ruzies met buren. Als ik naar het dorp ga, is het voor een feestje of om even op de haven te kijken.”
Over opvolging hoeft hij niet te piekeren. “Mijn broer had twee zoons, maar geen van beiden is boer geworden. Ik ben waarschijnlijk de laatste van de familie die hier woont en werkt.”
550 jaar Sint-Annaland
Dit artikel maakt onderdeel uit van de jubileumbijlage 550 jaar Sint-Annaland. Dit is een uitgave van Uitgeverij de Bode in samenwerking met Dorpsgemeenschap Sint-Annaland. Meer weten? Lees hier de bijlage met lokale verhalen en de kalender voor komend jaar.
