
Het Holland Huis in Scherpenisse krijgt beschermde status als rijksmonument
Door: Olaf Knook AlgemeenSCHERPENISSE - Het Holland Huis in Scherpenisse wordt aangewezen als rijksmonument. Het Thoolse college vindt de cultuurhistorische waarde van het gebouw dusdanig belangrijk dat het bij de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap een positief advies heeft uitgebracht voor deze beschermde status.
Het Holland Huis kent een bijzondere geschiedenis. Na de Watersnoodramp van 1953 werd het gebouw door landbouwers uit Noord-Holland geschonken aan het zwaar getroffen Scherpenisse. In 1956 werd het gerealiseerd aan de Laban Deurloostraat. Het pand vervulde vervolgens jarenlang de functie van dorpshuis en ontmoetingsplek voor de gemeenschap.
Tegenwoordig is het in gebruik als broedplaats van De Kunstkamer, waar onder meer exposities en andere culturele activiteiten plaatsvinden. Juist die combinatie van historische waarde en maatschappelijke functie maakt het gebouw volgens betrokkenen bijzonder.
Geschenkwoningen
Volgens wethouder Peter Hoek (Cultureel erfgoed) is de aanwijzing als rijksmonument extra bijzonder, omdat het Holland Huis een van de weinige niet-woongebouwen uit de naoorlogse schenkingsperiode is die deze status krijgt. Na de Watersnoodramp werden vooral woningen geschonken, met name door Scandinavische landen.
Het Rijk wijst bovendien niet vaak nieuwe rijksmonumenten aan, maar maakt in dit geval een uitzondering voor deze geschenkwoningen. Ook andere geschonken panden uit die periode komen daardoor opnieuw in beeld.
“Landelijk onderzoek liet zien dat de bescherming van deze geschenkwoningen meer aandacht verdient”, aldus Hoek. “Het Rijk heeft daarom opnieuw gekeken naar de mogelijkheid om rijksmonumenten toe te kennen aan gebouwen uit die periode. Daardoor worden in Zeeland en andere provincies alsnog panden aangewezen.”
Het Holland Huis behoort daarmee tot de weinige niet-woongebouwen uit de geschenkperiode die nu de status van rijksmonument krijgen. Bij de afweging is ook gekeken naar de positie van de eigenaar. Hoewel de monumentstatus verplichtingen met zich meebrengt, zijn er ook mogelijkheden. Zo bestaan er subsidies en leningen voor onderhoud en instandhouding van rijksmonumenten.
Daarnaast kan de eigenaar eens per drie jaar gebruikmaken van een inspectie door de monumentenwacht van Erfgoed Zeeland, waarvan de kosten door de gemeente worden gedragen.
Feestelijke bijeenkomst
Om de aanwijzing als rijksmonument te vieren, wordt in het Holland Huis een bijeenkomst georganiseerd. Tijdens deze bijeenkomst staat een tijdelijke tentoonstelling centraal waarin herinneringen van inwoners en bezoekers worden getoond. De gemeente vraagt iedereen om te helpen bij het verzamelen van deze herinneringen.
Heb je foto’s, verhalen of bijzondere momenten van het Holland Huis? Dan kun je deze tot en met 5 juni mailen naar gemeente@tholen.nl. Een deel van de inzendingen wordt gebruikt in de tentoonstelling. Zet in de mail ‘Holland Huis Scherpenisse’ als onderwerp en stuur ook een korte toelichting mee, zoals de datum en wat er op de foto te zien is.
Meer informatie over de datum en het programma van de feestelijke bijeenkomst volgt later.




