Maarten Gabriëls keizer van het ganzenrijden

ZANDVLIET - Tradities, ze zijn er om in ere te houden, maar soms gaan tradities ook verloren. Dat zal niet zo snel gebeuren met het ganzenrijden in de Antwerpse polderdorpen. Want jong en oud draagt deze traditie een warm hart toe, waarbij er zelfs ‘koninklijk bloed’ aan te pas komt. De keizer van dit jaar is Maarten Gabriëls uit Zandvliet.

Het ganzenrijden moet niet letterlijk opgevat worden, want er wordt niet op een gans gereden, maar op een paard. Wel is er een gans bij betrokken. “Het is de bedoeling dat aan de nek van een dode gans wordt getrokken, totdat de kop er af is. De gans leeft niet meer, deze wordt door een dierenarts op pijnloze wijze gedood. Het is wel altijd een gans uit de polder, vaak de oudste gans in de stal. De gans wordt in een net gedaan, waardoor het langer duurt voor de kop getrokken kan worden. Het keizerrijden begint meestal rond 15.00 uur en eindigt rond 18.00 uur of in ieder geval als de kop er af is. De duur van het spel wordt mede bepaald door het net. Er worden verschillende ronden gereden, waarbij ook de mazen van het net steeds verder worden ingesneden. Op die manier kan de duur van het ganzenrijden enigszins beïnvloed worden. De persoon die als eerste de kop er af trekt, wordt tot keizer gekroond.”

Genen Voor Maarten Gabriëls was het niet de eerste keer dat hij keizer werd. “2010 werd ik keizer in Lillo evenals in 2012. Dit jaar werd het keizerrijden in Stabroek gehouden. Het keizerrijden zit bij ons in de familie. Mijn grootvader, Fons of Alfons, werd 7 keer keizer en mijn vader Stan won ook meerdere malen, net zoals twee nonkels van mij, Bernard en Luc. Wellicht zit het in de genen van de familie Gabriëls dat we goed zijn in het ganzen- en keizerrijden.” Het keizer- en ganzenrijden is iets wat in Nederland niet heel erg bekend is, maar in België des te meer. “In Nederland, Duitsland, Italië en Spanje wordt het ook gedaan, maar hier in deze regio leeft het echt. Het is een traditie die stamt uit de Middeleeuwen en zo’n negentig jaar geleden werd in de dorpen in de Antwerpse polders het ganzenrijden in verenigingsverband opgezet. Elk dorp heeft een koning in diverse categorieën. Tijdens het keizerrijden strijden deze koningen tegen elkaar. Het keizerrijden is een beetje de Champions League van het ganzenrijden.”

Binding In de regio wordt het ganzenrijden dan ook sterk gedragen door de bevolking. “Jong en oud loopt mee in de stoet naar het wedstrijdterrein. Het geeft een mooie weerspiegeling van de gemeenschap aan. Het ganzenrijden zorgt ook voor een verbinding tussen de polderdorpen. Ik zie het vaak als de lijm die de poldergrond tegen de verstedelijking vanuit Antwerpen verbindt. Het ganzenrijden is dat wat de polders vormt en ik geloof ook dat het ganzenrijden nog een lange toekomst zal hebben. Jaarlijks trekt het ganzenrijden en keizerrijden zo’n 7.000 toeschouwers. Het is een echt spektakel waar toekomst in zit.” Omdat Maarten Gabriëls dit jaar keizer werd en uit Zandvliet komt, wordt het keizerrijden volgend jaar in Zandvliet gehouden. Dat zal op 13 maart 2016 zijn.

BIJDRAGE GERT SIMONS