Weetjes van de Wal door de Brabantse Veldganger

Toen ik deze zomer terug kwam van mijn zomervakantie,ontvouwde zich een naar schouwspel op de Brabantse Wal. De hitte en droogte van voor mijn vertrek had zich ten volle doorgezet. Groen had plaats gemaakt voor bruin en overal waar ik keek zag ik bomen, struiken en planten die op het punt van opgeven stonden.

Herfst in augustus, je zou het haast denken. En terecht, want het mechanisme wat een loofboom inzet om zich voor te bereiden op het winterseizoen, kan ook ingezet worden bij andere extremen. Via het blad verdampt een boom water, maar als dat er niet of nauwelijks is en het kost de boom ook nog eens kwetsbare energie, dan trekt hij er liever de stekker uit. Het is dan misschien een vernuftig systeem, het is niet iets wat een boom graag inzet. Stopt hij namelijk met investeren in het gebladerte, dan stopt ook de fotosynthese grotendeels. De wat? Juist, misschien even een momentje wijden aan deze term die je misschien sinds de middelbare school niet meer hebt gehoord. 

Ook hier gaat de basisregel van de natuur weer op, alles heeft een reden en functie en niets is zomaar voor de sier. Bladeren zijn eigenlijk kleine zonnepanelen, ze gebruiken zonne-energie en CO2 om suikers te maken en energie op te slaan. De boom levert ze hiervoor water en mineralen aan en als ‘dank’ krijgt hij suikers en zetmeel terug. Dat water onttrekt de boom met haar wortels al dan niet met behulp van allerlei schimmels aan de bodem. Schimmels krijgen als dank voor de hulp vaak voedingsstoffen terug. De aan de lucht onttrokken CO2 is een bepalende bouwsteen voor de stam, takken, wortels en bladeren van de boom. En wat krijgen wij? Zuurstof, waarvoor hartelijk dank overigens. Het is dus niet voor niets dat hele grote bossen als de Amazone de longen van de aarde worden genoemd, al is het systeem wel iets complexer uiteraard. Hoe dan ook: de boom neemt niet eerder afscheid van zijn geliefde bladeren tenzij het echt niet anders kan. Als het weer het hem gunt kán een boom hiervan herstellen maar dat vergt veel tijd en energie, herhaling van dezelfde (of andere) extremen zijn vaak funest. Fingers crossed voor een spoedig herstel dus!

Dit was het weer. Tot de volgende keer!

Met groet, de Brabantse Veldganger