Weetjes van de Wal door de Brabantse Veldganger

Zullen we nog even verder blijven bomen over bomen? Tegenwoordig kennen we vooral afgebakende bosvakken her en der over de Wal verspreid, merendeels in de vorm van plantages. In een ver verleden was echter heel de Wal bezaaid met iets wat we Oerbos mogen noemen. Niks heidevelden en stuifduinen, maar diep donker bos waar de gebroeders Grimm hun vingers bij af zouden likken!

Na de laatste ijstijd rukten vanuit de niet bevroren gedeelten van Europa de bossen op naar het noorden en dus ook naar onze Brabantse Wal. Pas later, toen de mens op grote schaal landbouw ging bedrijven, verdwenen deze bossen geleidelijk aan. Dit kunnen we aflezen aan bijvoorbeeld de lagen die steengroeven bloot hebben gelegd. Als eerste kwamen de pioniers zoals berken en wilgen. Beeld je maar eens in hoe snel de zaden van dat soort bomen afstanden kunnen afleggen. Ze hebben niets nodig behalve een beetje zand en water, ze groeien nog in een voeg! Achterop volgen dan soorten als eiken, lindes en iepen met een onderbegroeiing van hazelaar. Zij maken dankbaar gebruik van de voorbereidingen van de pioniers die met hun wortels, blad en takken de bodem hebben verrijkt. Als laatst komen de trage maar trotse majestueuze beuken. Beeld je zo’n bos eens in met alle dieren die daarbij horen zoals zwijnen, edelherten en oerossen! Natuurlijk was er afwisseling, in nattere delen groeiden broekbossen. Heel anders dan de meer door linde, eik en beuk gedomineerde hogere delen van de Wal. Het jammere is dat lindes en iepen volledig uit het bosbeeld zijn verdwenen. Rond de 18e eeuw was er zelfs praktisch niets meer over van de Walbossen. En onze nieuwe bossen zijn nauwelijks meer te vergelijken door allerlei vreemde kostgangers. Wat te denken van Oostenrijkse-, Corsicaanse- en Zeedennen? Of sparren zoals de Sitkaspar, van origine een boom die enkel in Alaska voorkomt! Ik wil niet xenofoob overkomen, maar soms verlang ik naar de oude inheemse bossen. Tegenwoordig komt daar weer meer aandacht voor omdat inheemse bossen onze klimaatomstandigheden beter zouden kunnen verdragen. Kijk dus niet gek op als je tijdens je volgende ronde in het bos spontaan een groepje jonge Lindes tegenkomt!

Dit was het weer. Tot de volgende keer.
Met groet, de Brabantse Veldganger