Groots programma rond 80 jaar Vrijheid in gemeente Zundert

ZUNDERT - In 2024 vieren we dat de provincie Noord-Brabant 80 jaar geleden is bevrijd. In 2025 vieren we de bevrijding in heel Nederland. Ook de gemeente Zundert draagt hier een steentje aan bij.

Samen met een hiertoe begin mei 2022 speciaal in het leven geroepen werkgroep, bestaande uit Stichting Cultuur Landgoederen Zundert, Heemkundekring De Drie Heerlijkheden, Stichting Hooghe Heerlickheyt Wernhout en Veteranen Stichting Gemeente Zundert, wordt achter de schermen al enige tijd hard gewerkt aan de samenstelling van een uitgebreid activiteitenprogramma onder de noemer 80 jaar Vrijheid. Ook andere verenigingen in de gemeente werken mee aan de uitvoering van het programma.

Verbinding

Dat inmiddels al aardig in steigers staande programma is er vooral op gericht om verbinding te zoeken met jongere generaties, zo maakt burgemeester Joyce Vermue duidelijk. “Zodat de verhalen van vroeger worden overgedragen aan huidige en toekomstige generaties. Waarbij de nadruk ligt op vrijheid.” Woorden die Toon van den Berg, voorzitter van Heemkundekring De Drie Heerlijkheden, naar eigen zeggen alleen maar kan ondersteunen. “We doen dit voor de generaties die nog nooit zelf oorlog hebben meegemaakt en dat zijn we bijna allemaal. Ik voel me zeer betrokken bij dit onderwerp. Niemand wil zijn kinderen of kleinkinderen met oorlog confronteren. In mijn beleving echter valt de aanloop naar de Tweede wereldoorlog te vergelijken met de huidige situatie. Hoe kunnen we mensen hiervoor waarschuwen?”

Vrijheidsconcert

Daar is het programma 80 jaar Vrijheid dus óók voor bedoeld. Een programma dat van start gaat op vrijdag 28 september met een Vrijheidsconcert door Muziekvereniging Sint Cecilia in de Sint Bavokerk in Rijsbergen (de kaartverkoop is maandag begonnen via www.sintceciliarijsbergen.nl/vrijheidsconcert), gecombineerd met een lezing door voormalig commandant Landstrijdkrachten Mart de Kruif. “Zoals hij zijn verhaal heeft, zijn hier lokaal ook veel verhalen,” aldus Toon van den Berg. “Op basis van een dertig jaar geleden geschreven boek over de Tweede wereldoorlog, met de kennis van toen, komt ons bestuurslid José Buiks met een geactualiseerd boek met de titel ‘Onze vrijheid moeten we blijven herdenken’. Er is inmiddels zoveel meer informatie bij gekomen. Via persoonlijke verhalen, maar ook door de ontsluiting van archieven. Destijds waren er zo’n honderd namen van gesneuvelden bekend, maar zowel aan Duitse als aan geallieerde zijde waren er hier in de regio honderden slachtoffers. Zou dit vandaag de dag het geval zijn, dan zou het in het nieuws komen.” De presentatie van het boek, op maandag 28 oktober in Boerendag Museum De Karkooi, wordt gecombineerd met een reizende fototentoonstelling die vanaf november alle kerkdorpen zal aandoen, naast een vaste tentoonstelling in het Raadhuis in Zundert.

Eerbetoon

Bijzonder wordt ook de theatervoorstelling ‘Moeder Van den Berg’ die in oktober gaat worden opgevoerd op de locatie Grote Heistraat 30 in Wernhout door het theatergezelschap van Peter Dictus en Irma Rens. Het is een eerbetoon aan de weduwe Katrien van den Berg-Kerstens uit Wernhout. Samen met haar zeven kinderen bood zij in de laatste jaren van de Tweede wereldoorlog onderdak aan Britse, Canadese en Amerikaanse militairen en aan Nederlandse verzetsstrijders en onderduikers. “Het is een stuk over mijn grootmoeder,” vertelt Toon van den Berg. “Als kind vonden we haar verhaal heel normaal. Later besef je pas hoe bijzonder het is. Al voelt het ook een beetje ongemakkelijk. Mijn oma zou denk ik nooit zo geëerd willen worden.” Maar de eenakter is dan ook vooral bedoeld om bezoekers aan het denken te zetten. Hoe zou je jezelf opstellen in tijden van oorlog en onderdrukking?

Paul Windhausen

Een prominente plek in het programma heeft ook de herdenking van het Vloeiweide-drama op zondag 6 oktober. Twee dagen ervoor vindt in het Buytenhuys de presentatie plaats van de herdenkingsuitgave van het door Anton Joosen geschreven boek over Paul Windhausen: ‘Paul Windhausen, docent, kunstenaar en verzetsman’. Ook is er een expositie over Paul Windhausen. “Allemaal vanwege het feit dat zich exact tachtig jaar geleden op 4 oktober het Vloeiweide-drama voltrok,” aldus Jack Roelands van Stichting Cultuur Landgoederen Zundert. En zo staat er nog veel meer op het programma. De onthulling van een oorlogsmonument in Wernhout op 23 oktober bijvoorbeeld. Een door ‘t Stokperdje georganiseerde re-enactment voor de jeugd op 27 oktober, met medewerking van de Timberwolves. De bezoeken die de veteranen van Veteranen Stichting Gemeente Zundert in februari en maart volgend jaar gaan afleggen aan de basisscholen en Mencia Sandrode. En ‘last but not lest’, de re-enactment van Operation Pheasant door vereniging MARS op 5 mei 2025, gekoppeld aan een heuse Vrijheidsmaaltijd. Een volledig programma volgt nog. Eén ding staat al wel vast: in de gemeente Zundert kan straks niemand voorbij aan 80 jaar Vrijheid. Medio augustus verschijnt op www.zundert.nl een digitale kalender met activiteiten. Dit overzicht wordt hiernaast huis aan huis verspreid met de Zundertse Bode.