
Tweede kinderboek van Smerdiekenaar Dolores Bijl krijgt bijzondere overhandiging
Door: Olaf Knook AlgemeenSINT-MAARTENSDIJK - Wat begon met een haas in het dorpswapen van Sint-Maartensdijk, groeide uit tot een reeks vrolijke verhalen en avonturen. Dolores Bijl uit Sint-Maartensdijk brengt haar tweede kinderboek uit. Het nieuwe boek, Het raadsel van de waterpomp, speelt zich af in het Smerdiek van 1791.
In het nieuwe boek maken Haas Teun en zijn vriendjes een sprong terug in de tijd. Het is 25 juli 1791 en in Sint-Maartensdijk wordt alles in gereedheid gebracht voor een feestelijke gebeurtenis bij de nieuwe waterpomp.
Maar dan gaat er iets mis. Plotseling komt er geen druppel water meer uit de pomp. En dat terwijl de officiële plechtigheid steeds dichterbij komt! Haas Teun en zijn vriendjes gaan op onderzoek uit. Ieder helpt op zijn eigen manier mee en samen proberen ze het raadsel op te lossen voordat het te laat is.
Het verhaal is verzonnen, maar de historische achtergrond is echt. De waterpomp staat nog altijd op de Markt. In het boek ontdekken kinderen ook hoe mensen vroeger leefden, waar ze hun water vandaan haalden en hoe belangrijk zo’n pomp destijds was.
De waterpomp
Achter de waterpomp schuilt het verhaal van een bijzondere Zeeuwse familie. In 1791 werd de pomp geschonken door Willem de Jonge van Ellemeet, rentmeester van de Nassause Domeinen (kasteel van Sint-Maartensdijk). Zijn zoon Marinus kreeg de eer om op 25 juli van dat jaar de eerste steen te leggen. Hij was toen nog maar zestien jaar oud.
Die jonge Marinus zou later uitgroeien tot een man die een belangrijke plaats innam in het openbare bestuur. Marinus de Jonge van Ellemeet (1774–1824) studeerde rechten in Leiden en bekleedde verschillende bestuurlijke functies. Zo was hij onder meer schout van Sint-Maartensdijk en Scherpenisse, rentmeester van de Nassause Domeinen en later baljuw en maire van Sint-Maartensdijk.
Zijn bestuurlijke loopbaan reikte zelfs tot het landelijke niveau. In maart 1814 maakte hij deel uit van de Vergadering van Notabelen, die bijeenkwam om zich uit te spreken over de nieuwe Nederlandse grondwet. Daarmee was hij betrokken bij een belangrijk moment in de ontstaansgeschiedenis van het Koninkrijk der Nederlanden.
Het is een opmerkelijke geschiedenis: de jongen die in 1791 de eerste steen van de waterpomp legde, groeide uit tot een bestuurder met betekenis voor zowel Zeeland als Nederland. En die pomp staat er nog altijd. Al 235 jaar vormt zij een tastbare herinnering aan de geschiedenis van Sint-Maartensdijk en de familie De Jonge van Ellemeet.
Bijzonder ontmoeting
Tijdens het schrijven van Het raadsel van de waterpomp verdiepte Dolores zich in de geschiedenis van de pomp en de familie De Jonge van Ellemeet.
Op de pomp is nog altijd een inscriptie te vinden die herinnert aan de eerste steenlegging op 25 juli 1791.
Die geschiedenis is nu, 235 jaar later, aanleiding voor een ontmoeting met een vertegenwoordiger van dezelfde familie. Op zaterdag 24 oktober om 14.00 uur overhandigt Dolores bij de oude waterpomp op de Markt een exemplaar aan Sabine, die namens de familie De Jonge van Ellemeet speciaal naar Sint-Maartensdijk komt.
“Toen ik aan dit boek begon, had ik nooit kunnen bedenken dat het uiteindelijk tot zo’n bijzondere ontmoeting zou leiden. Dat iemand namens de familie De Jonge van Ellemeet speciaal naar Sint-Maartensdijk komt, vind ik echt geweldig. Het maakt de geschiedenis ineens heel dichtbij”, aldus Bijl.
Wapenbord
En alsof het allemaal zo moest zijn, kwam tijdens de voorbereidingen nóg een bijzonder stukje geschiedenis naar boven. In de Maartenskerk hangt een oud wapenbord dat verband houdt met de familie De Jonge van Ellemeet. Juist nu wordt onderzocht welke mogelijkheden er zijn voor restauratie.
Voor Dolores maakt dat de ontdekkingstocht alleen maar leuker. “Je begint met een verhaal voor kinderen en ondertussen ontdek je zelf steeds meer over de geschiedenis van je eigen dorp. Dat is misschien nog wel het leukste van alles.”




